Rouw en verlies zijn niet alleen onderwerpen waar ik mee werk. Twee weken geleden kregen wij binnen ons eigen gezin te maken met een impactvol verlies en rouw zich op een eigen manier toont. Eén van onze kinderen stelde mij de vraag: “Mam, moet ik in therapie?”. Haar vraag kwam niet zozeer vanuit haar zelf, maar van de reacties van anderen om haar heen. Zij vroeg zich af of wat zij voelde wel ‘normaal’ was. Dat zette mij aan het denken. Hoeveel mensen zouden zich dezelfde vraag stellen wanneer rouw hun leven binnenkomt? Vanuit die gedachte is deze hand-out ontstaan.
Wanneer je een dierbare verliest of geconfronteerd wordt met een ander verlies, kan het voelen alsof de grond onder je voeten verandert. Wat eerst vanzelfsprekend was, is dat ineens niet meer. Je kunt overspoeld worden door verdriet, vermoeidheid, onrust, verwarring of gevoelens die je misschien niet had verwacht. Veel mensen vragen zich af of hun reacties wel ‘normaal’ zijn. Misschien herken je jezelf niet meer helemaal. Misschien merk je dat je lichaam anders reageert, dat je concentratie minder is of dat je omgeving niet altijd begrijpt wat er in je omgaat.
Rouw is een natuurlijke reactie op verlies. Toch kan het helpend zijn om te begrijpen wat er gebeurt wanneer je leven ingrijpend verandert. Kennis over rouw neemt het verdriet niet weg, maar kan wel herkenning, erkenning en begrip bieden.
In deze hand-out lees je welke verliesreacties vaak voorkomen en hoe rouw zichtbaar kan worden in emoties, gedachten, gedrag, relaties, het lichaam en het zoeken naar betekenis. De informatie is bedoeld voor mensen die zelf rouwen, maar ook voor naasten, leerkrachten, hulpverleners en andere betrokkenen die meer willen begrijpen van wat verlies met een mens kan doen. Misschien herken je veel van wat beschreven wordt of misschien maar een klein deel. Beiden zijn goed. Iedereen rouwt op zijn eigen manier.
Ik hoop dat deze hand-out je helpt om met iets meer mildheid naar jezelf te kijken. En misschien geeft het antwoord op de vraag die mijn kind stelde:
Veel reacties die mensen ervaren na een verlies zijn ‘normale’ reacties op een ‘abnormale’ gebeurtenis. Het lijf en brein hebben tijd en ruimte nodig om zich aan te passen aan een werkelijkheid die veranderd is door het verlies.
Download hier de gratis de hand-out Verliesreacties bij rouw.